ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਇਨਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਮੱਸਿਆ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਪਸ਼ੂ ਵੀ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਤਾਪਮਾਨ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਮੀ ਘੱਟ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪਸ਼ੂਆਂ ਵਿੱਚ “ਹੀਟ ਸਟ੍ਰੈੱਸ” ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਕ ਗੰਭੀਰ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ, ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਹੀਟ ਸਟ੍ਰੈੱਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ:
-
ਉੱਚ ਤਾਪਮਾਨ (ਖਾਸ ਕਰਕੇ 35°C ਤੋਂ ਉੱਪਰ)
-
ਹਵਾ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਦੀ ਘਾਟ
-
ਪਾਣੀ ਦੀ ਘਾਟ ਜਾਂ ਗੰਦਾ ਪਾਣੀ
-
ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਰੱਖਣਾ
-
ਵਧੇਰੇ ਭੀੜ ਵਾਲਾ ਪਸ਼ੂ ਸ਼ੇਡ
ਲੱਛਣ:
-
ਘੱਟ ਚਾਰਾ ਖਾਣਾ
-
ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਾਹ ਲੈਣਾ
-
ਥਕਾਵਟ ਅਤੇ ਖੜਾ ਰਹਿਣ ਵਿੱਚ ਔਖਾ
-
ਦੁੱਧ ਦੀ ਘਟਤ ਉਤਪਾਦਨ
-
ਪਸੀਨਾ ਆਉਣਾ (ਘੋੜੇ ਜਾਂ ਕੁਝ ਹੋਰ ਪਸ਼ੂਆਂ ਵਿੱਚ)
-
ਲਾਲ ਜਿਹੀ ਚਮੜੀ ਜਾਂ ਉੱਪਰਲੀ ਸਤ੍ਹ ‘ਤੇ ਗਰਮੀ ਦੀ ਤਾਪ
ਨੁਕਸਾਨ:
-
ਦੁੱਧ ਦੀ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਘਟਾਓ
-
ਗਰਭਧਾਰਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ
-
ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਧ ਜਾਨਾ
-
ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ
ਬਚਾਅ ਦੇ ਉਪਾਇਆ:
-
ਠੰਡੀ ਥਾਂ ਅਤੇ ਛਾਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ: ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਧੁੱਪ ਤੋਂ ਬਚਾ ਕੇ ਠੰਡੀ ਥਾਂ ਜਾਂ ਛਪਰੇ ਹੇਠ ਰੱਖੋ।
-
ਪਾਣੀ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਉਪਲਬਧਤਾ: ਸਾਫ ਤੇ ਠੰਢਾ ਪਾਣੀ ਹਰ ਸਮੇਂ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
-
ਵਾਟਰ ਸਪਰੇਅ ਜਾਂ ਫੈਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ: ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਠੰਡਕ ਦਿਵਾਉਣ ਲਈ ਵਾਟਰ ਮਿਸਟਿੰਗ ਜਾਂ ਫੈਨ ਚੰਗੇ ਨਤੀਜੇ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
-
ਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ: ਗਰਮੀ ਦੌਰਾਨ ਹਲਕਾ, ਹਜ਼ਮ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਚਾਰਾ ਦਿਓ ਅਤੇ ਖਣਿਜ ਲਵਣ (mineral mixture) ਜੋੜੋ।
-
ਸਵੇਰੇ ਜਾਂ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਚਾਰਾ ਦਿਓ: ਜਦੋਂ ਤਾਪਮਾਨ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਦ ਚਾਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ।